วันจันทร์ที่ 5 พฤศจิกายน พ.ศ. 2555

สัญญาจ้างแรงงาน

         สัญญาจ้างแรงงานตามกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 575 และมาตรา 5 วรรค 5 ไม่ได้บังคับว่านายจ้างกับลูกจ้างต้องทำเป็นหนังสือ เพียงแค่มีการตกลงกันว่า มาทำงานให้อั๊วนะ อั๊วจะจ่ายค่าจ้างให้ลื้อ วันละ 300 บาท แค่นี้ก็เป็นสัญญาจ้างแรงงานกันแล้ว และสัญญาจ้างแรงงานนั้นสมบูรณ์ทันทีเมื่อลูกจ้างได้ลงมือทำงานให้กับนายจ้างแล้ว
ถาม: แล้วจะทำสัญญาจ้างทำไมให้เปลืองกระดาษ?
ตอบ: อันลมปากพูดแล้วก็หายไป ทำไว้ดีกว่าไม่ทำ ผมเห็นมาเยอะไปถึงศาลพูดกันคนละเรื่อง 
ถาม: ถ้าจะทำต้องทำแบบไหน? 
ตอบ: ทำแบบไหนก็ได้ อย่างน้อยต้องมี ชื่อคู่สัญญา ตำแหน่งงาน ค่าจ้าง สวัสดิการ และข้อตกลงอื่นๆ ที่จำเป็น 
ถาม: มีข้อแนะนำอื่นๆ ไหม? 
ตอบ: อื่นๆ ที่จำเป็น เช่น การย้ายงาน การปฎิบัติตามข้อบังคับฯ การทดลองงาน การรักษาความลับทางการค้า การเล่นการเมือง ลิขสิทธิ์ สิทธิบัตร การเปลี่ยนเวลาทำงาน การลาออกล่วงหน้า เป็นต้น 

ถาม: ทำสัญญาแล้วเปลี่ยนแปลงภายหลังได้ไหม?  
ตอบ: เปลี่ยนได้เสมอ แต่ต้องตกลงกับลูกจ้าง ถ้าเขายอมก็แก้ได้ ส่วนใหญ่แก้ฝ่ายเดียวแล้วก็โมเม ว่าลูกจ้างยอมด้วย (ถ้ายอมเขาจะไปร้องแรงงาน ไปฟ้องศาลทำไม) 
ถาม: ทำสัญญาย้อนหลังได้ไหม?  
ตอบ: ทำได้ แต่อย่าให้ขัดกับสภาพการจ้างเดิมที่ปฎิบัติกันอยู่ (เอาให้ตรงๆ) 
ถาม: สัญญาขัดกับกฎหมายทำได้ไหม ? 
ตอบ: ทำได้ แต่บังคับไม่ได้ เพราะกฎหมายคุ้มครองแรงงาน เป็นเรื่องที่รัฐเข้ามาแทรกแซงเอกชน เพื่อให้เกิดความเป็นธรรมในสังคม เป็นการคุ้มครองลูกจ้างที่มีอำนาจการต่อรองน้อยกว่านายจ้าง ศาลเรียกสั้นๆ ว่ากฎหมายเพื่อความสงบเรียบร้อยหรือศีลธรรมอันดีของประชาชน ดังนั้นอยากตกลงอะไรกันก็ตกลงไป แต่ไปถึงศาลอะไรมันขัดกฎหมายก็ตกไปตาม ปปพ.มาตรา 150 ถือเป็นโมฆะ ศาลท่านบอกว่ามีวัตถุประสงค์ต้องห้ามโดยแจ้งชัด บังคับมิได้ 
ถาม: ถ้าไม่ขัดกฎหมายแค่เอาเปรียบนิดหน่อยได้ไหมละ? 
ตอบ: เอาเปรียบนิดหน่อยก็ไม่ได้ เพราะตราชั่งศาลจะเอียงไม่ได้ ท่านจะนำมาตรา 14/1 แห่ง พรบ.คุ้มครองแรงงาน มาปรับให้มันเป็นธรรมได้ ดังนั้นจะทำสัญญาเอาเปรียบลูกจ้างให้เสียความรู้สึกจงรักภักดีทำไม 
ถาม: มีแบบฟอร์มสัญญามาตรฐานไหม? 
ตอบ: มีอยู่แล้วไปหาโหลดของฟรีเอาเอง แต่ถ้ามาขอผมคิดเงินแน่นอน เพราะถือว่าเป็นค่าวิชาชีพไม่มีแจกครับ 
ถาม: สัญญาควรทำกี่ฉบับ?  
ตอบ: ไม่มีกฎหมายบังคับ ทางปฎิบัติก็ควรทำฉบับเดียวเพราะมันเป็นข้อมูลทางธุรกิจ นายจ้างต้องเก็บไว้ในแฟ้มประวัติพนักงาน แต่ต้องให้ลูกจ้างอ่านให้เข้าใจ หรือจะสรุปเฉพาะประเด็นสำคัญๆ ให้เขาไปก็ได้ ไม่ควรให้สัญญาไปทั้งฉบับ (เว้นแต่นายจ้างจะใจดีไม่หวงของ)
ถาม: สัญญาเก็บไว้นานแค่ไหน? 
ตอบ: เก็บไว้ตลอดอายุงานลูกจ้าง และเมื่อออกไปแล้วก็ต้องเก็บไว้อีก 2 ปี ค่อยทำลายทิ้ง 
ถาม: ผัว-เมียถือว่าเป็นลูกจ้างได้ไหม? 
ตอบ: ได้ไม่มีกฎหมายห้าม และต้องปฎิบัติตามกฎหมายคุ้มครองแรงงานด้วย 
ถาม: กรรมการถือเป็นลูกจ้างไหม? 
ตอบ: กรรมการไม่ใช่ลูกจ้าง เว้นแต่มีสัญญาจ้างว่าเป็นลูกจ้างชัดเจน หรือทางปฏิบัติไม่ต่างอะไรจากลูกจ้าง ได้รับค่าจ้างเป็นประจำ ทำงานใต้บังคับบัญชาคนอื่น แบบนี้ต้องถือว่าเป็นลูกจ้าง (อย่าไปตามคำพิพากษามาก เพราะคำพิพากษาศาลฏีกาไม่ใช่กฎหมาย) ข้อเท็จจริงต่างกัน ผลตัดสินไม่เหมือนกัน เรื่องนี้เคยมีคำพิพากษาฎีกาว่า กรรมการไม่ใช่ลูกจ้าง นายจ้างหัวใส เอาลูกจ้างมาเป็นกรรมการซะเลย เวลาจะเลิกจ้างจะได้ไม่ต้องจ่ายค่าชดเชย สุดท้ายศาลบอกเป็น กรรมการ-ลูกจ้าง ซวยไป 
ถาม: ถ้าจะเลิกสัญญาจ้างทำอย่างไร?  
ตอบ: ลูกจ้างก็แค่เดินไปบอกนายจ้างว่าลาออก หรือไม่มาทำงาน จบ ส่วนนายจ้างต้องดูให้ดีๆ มันมีกฎหมายมาเกี่ยวข้องเยอะแยะมากมาย โดยสรุปก็คือ ถ้าลูกจ้างไม่มีความผิดก็เลิกจ้างโดยไม่จ่ายค่าตอบแทนตามที่กฎหมายกำหนดไม่ได้  แต่สิ่งที่ควรเข้าใจไว้ก็คือ สัญญาจ้างแรงงานเป็นสัญญาทางแพ่ง ถ้ามีเหตุจำเป็น นายจ้าง-ลูกจ้างขอยกเลิกสัญญาจ้างต่อกันได้เสมอ 
ถาม:ลูกจ้างลาออกไม่ครบ 30 วันตามข้อบังคับหรือตามสัญญาจ้างทำอะไรได้บ้าง?   
ตอบ: ทำอะไรไม่ได้หรอก ชีวิตคนเราต้องดิ้นรนหาที่ๆ ดีกว่าเสมอ อย่าไปว่าเขาเลย แต่ถ้าการลาออกฉุกเฉินแบบนั้นแล้วทำให้เกิดความเสียหายต่อนายจ้างก็ฟ้องเรียกค่าเสียหายจากลูกจ้างได้ 
ถาม:  ฟ้องต้องทำอย่างไรบ้างละ? 
ตอบ: ถ้านายจ้างก็ต้องจ้างทนายสิครับเพราะนายจ้างมีเงินจ่าย ส่วนลูกจ้างก็เดินไปที่ศาลฟ้องเองได้เลยไม่ต้องจ้างทนาย แต่ถ้ามีทนายก็ดีกว่าไม่มีแน่นอน

ทนายประเสริฐศักดิ์ 
thailawyers@hotmail.com 
ติดตามคำพิพากษาอื่นๆ ได้ที่
http://www.lawyer1.net
 
 
               

ไม่มีความคิดเห็น:

โพสต์ความคิดเห็น